Menu

Gezondheid én precisieproductie

Geschreven op 15 december 2017.

Op het bedrijf van Veronique Lampaert en zoon Dries in Zonnebeke is momenteel nog weinig meer te zien dan een bouwput. Maar binnen afzienbare tijd verrijst hier een hypermoderne varkensstal. Met de modernste technieken probeert Veronique haar zeugen zo gezond mogelijk te houden, want gezonde dieren vragen minder medicatie en dat voelt een varkenshouder meteen in de portemonnee. 

In het gezin Talpe-Lampaert staan de varkens centraal. Veronique Lampaert is varkenshouder. Haar man Lieven Talpe heeft een veevoederbedrijf. Zoon Dries werkt deeltijds als adviseur en springt op drukke momenten in bij de varkens. Het is dus niet verrassend dat ze hier innovatief denken. “Wij hadden vroeger een gesloten bedrijf voor honderd zeugen”, vertelt Veronique. “De stal was erg verouderd. Een nieuw project op een andere locatie draaide op niets uit, dus besloten we om de oude stal volledig af te breken en te vervangen door een nieuwe, hoogtechnologische stal voor tweehonderd zeugen en biggen. Bij de bouw hebben we natuurlijk rekening gehouden met de buren, onder andere wat geur betreft. Een biobed bleek voor ons de beste techniek om geurhinder te voorkomen.

Op ons bedrijf vinden we de gezondheid van de dieren erg belangrijk, maar ook precisie en opvolging van elk dier. Via vooruitstrevende technieken werken we aan beide doelen. Antibioticavrij produceren is een prioriteit, want de sector staat op dat vlak onder druk. Als je je dieren niet meer mag behandelen, zit er maar een ding op: ervoor zorgen dat ze niet ziek worden.”

 

 

 

"Wie ervoor zorgt dat de dieren niet ziek worden, hoeft ze ook niet te behandelen."

Voor de ontwikkeling van de nieuwe stal deed Veronique een beroep op dierenarts Michel Loicq van noHow. Hij stelt het als volgt: “Wanneer je een selectiebedrijf vindt dat je dieren kan leveren met de best beschikbare gezondheidsstatus is supergezond opstarten niet echt moeilijk. Hooggezond blijven is wel een hele opdracht, zeker in gebieden met veel varkens. We hebben veel selectie- en vermeerderingsbedrijven met een hoge gezondheidsstatus bezocht, in binnen- zowel als buitenland. Externe bioveiligheid was daar telkens een prioriteit. We namen alle facetten onder de loep, onder meer het sanitair sas, met verplicht douchen en bedrijfseigen kledij voor iedereen die het dierenverbijf binnengaat. Een laadkaai voor reforme zeugen en de biggetjes is een tweede aspect.

Vooral in Frankrijk is er veel ervaring met de techniek van de hooggezonde bedrijven, waar letterlijk geen ziekten binnenkomen. De inkomende lucht wordt door een speciale filter gestuurd, waardoor die geen ziektekiemen binnenbrengt die aan de basis liggen van de longziekten waar varkens zo gevoelig voor zijn. Wij ventileren op basis van overdruk: turbines vooraan bij de luchtinlaat duwen de lucht in de stal. We blazen als het ware de stal op. Zo voorkomen we dat er niet-gefilterde lucht aangezogen wordt.”

Veronique legt nog uit: “Wanneer de nieuwe stal klaar is, starten we met gezonde zeugen. Die zullen via een speciaal transport met gefilterde vrachtwagens uit Duitsland komen.” Om mensen die niet van het bedrijf zijn toch de kans te geven om het bedrijf te bekijken, komt er een kijkgang, waar je in de stal kunt kijken, zonder dat je er hoeft binnen te gaan. 

Energieverlies tegengaan

De stal wordt trouwens niet alleen potdicht gemaakt om besmettingen te vermijden. Een goed afgesloten stal is ook essentieel als je energieverlies wilt beperken. “In een hermetisch gesloten stal hebben we heel wat minder energie nodig om de nodige overdruk te creëren. Omdat het sowieso nog altijd energie vraagt om alle lucht doorheen de filters te werken, willen ze zonnepanelen installeren voor een groot gedeelte van de energieproductie. Voor de verwarming gebruiken we een brander op miscanthus. Dat gewas hebben we speciaal daarvoor aangeplant.

Hightechvoederen

‘Besparen waar mogelijk’ is de kerngedachte. Voeder is de grootste kostenpost voor het bedrijf, dus zet Veronique daar sterk op in. “Ik streef ernaar om elk varken altijd het juiste voeder te geven, op het juiste moment en in de juiste hoeveelheid.” Michel Loicq verduidelijkt verder: “Omdat we waar ook op het bedrijf en op gelijk welk tijdstip steeds een goed zicht en vat willen hebben op het voeder dat elke zeug krijgt, hebben we gekozen voor de Selfifeeders in de groepshuisvesting en de Maternéo in de kraamhokken van Asserva. De zeugen zullen meteen na het dekken in groepshuisvesting geplaatst worden, in stabiele groepen. Met maximaal vijftien zeugen per station kunnen ze zichzelf voederen aan één van de drie of vier voederrestaurantjes, volgens een voorafbepaalde curve. Het stressniveau verlaagt aanzienlijk omdat doordat steeds enkele dieren tegelijk kunnen eten, naast elkaar. Ook voor de biggen en de vleesvarkens houden we dagelijks per hokje minutieus elke gram voeder bij.”

Veronique is ervoor te vinden om nieuwigheden uit te proberen: “Ik tekende twee kraamhokken met loslopende zeugen erin. Dat is niet voldoende voor alle zeugen, maar ik zie het als een experiment. Het is duurder, maar ik wil wel ontdekken hoe efficiënt en succesvol deze opstelling is. We moeten blijven innoveren en veranderen. Als je blijft werken zoals voorheen, kan je vandaag niks meer verdienen in de varkenshouderij. Ook dierenwelzijn vraagt van de sector terecht steeds meer inspanningen. Ik kijk graag naar de toekomst. Voorkomen is altijd beter dan genezen. Dat geldt op het niveau van de varkens, maar net zo goed op het niveau van het bedrijf.”

Meten is weten

Veronique wil in haar varkensstal ook allerlei nieuwe toepassingen testen. Zo wordt de nieuwe stal een soort proefopstelling voor de experimentele varkenshouderij. “Door meettoestellen in te bouwen, wordt de stal duurder. Maar dat hoop ik terug te winnen met de resultaten van deze testen, waarmee ik de stal efficiënter zal kunnen managen.” Veroniques echtgenoot heeft een voederfirma, het mag dus niet verbazen dat er voeders getest zullen worden. Maar er staat meer op het programma. “Voederconversie en supplementen zijn natuurlijk essentieel, net als het beperken van medicatie. En ook op het vlak van hygiëne, indeling en stalcomfort wil ik opstellingen uitproberen. Ik hoop op gezondere en zwaardere biggen, die goed groeien, minder gevaccineerd hoeven te worden en alleszins geen antibiotica meer nodig hebben.”

Deze stal is één van de projecten die onlangs bekroond werden in het Europese project EU PiG. De EU PiG Grand Prix is bedoeld om goede voorbeelden uit heel Europa te delen met varkenshouders in andere landen, om de Europese varkenshouderij naar een nog hoger niveau te tillen. De stal van Veronique Lampaert belandde in de top 5 voor het onderdeel precisieproductie. Ben jij een innovatieve varkenshouder en wil je ook meedingen naar de EU PiG Grand Prix? Surf dan naar www.eupig.eu of e-mail laurens.vandelannoote@innovatiesteunpunt.be.